Dlaczego Wielki Tydzień jest... wielki?

Jarosław Miłkowski
Jarosław Miłkowski
Liturgia Wielkiego Czwartku kończy okres Wielkiego Postu. Odprawiana wieczorem tego dnia msza przypomina o Ostatniej Wieczerzy, jaką Chrystus spożył z 12 apostołami.
Liturgia Wielkiego Czwartku kończy okres Wielkiego Postu. Odprawiana wieczorem tego dnia msza przypomina o Ostatniej Wieczerzy, jaką Chrystus spożył z 12 apostołami. pixabay.com
W kościołach chrześcijańskich trwa właśnie Wielki Tydzień. To okres, który poprzedza Wielkanoc, najważniejsze ze świąt religijnych.

Zastanawialiście się kiedyś, dlaczego Wielki Tydzień nazywany jest... wielkim? Odpowiedź jest bardzo prosta. To dlatego, że ten czas upamiętnia okres, w którym - tak wierzą chrześcijanie - dokonało się zbawienie świata.

Wielki Tydzień rozpoczyna się od Niedzieli Palmowej. Ten dzień przypomina nam o uroczystym wjechaniu Chrystusa do Jerozolimy, gdzie pięć dni później został ukrzyżowany. Kolejne dni po Niedzieli Palmowej w tradycji zwykło się nazywać wielkimi. Jest zatem Wielki Poniedziałek, Wielki Wtorek i Wielka Środa. Najważniejsze uroczystości w Kościele rozpoczynają się jednak dopiero w Wielki Czwartek.

Wielki Czwartek

Ten dzień ma upamiętnić ustanowienie sakramentów kapłaństwa i Eucharystii. Przed południem we wszystkich katedrach odprawia się tzw. Mszę Krzyżma. Uczestniczą w niej kapłani z całej diecezji, a w jej trakcie święci się oleje, których używa się przy sakramentach: chrztu, bierzmowania oraz sakramentu chorych.

Wieczorem rozpoczyna się Triduum Paschalne. Składają się na nią: liturgia Wielkiego Czwartku, nabożeństwo w Wielki Piątek oraz liturgia Wielkiejnocy, która rozpoczyna się w sobotę wieczorem.

Sama liturgia Wielkiego Czwartku kończy okres Wielkiego Postu

Odprawiana wieczorem tego dnia msza przypomina o Ostatniej Wieczerzy, jaką Chrystus spożył z 12 apostołami. I w wielu fragmentach różni się ona od innych. Z reguły odprawiają ją wszyscy księża pracujący w parafii. Do tego przewodniczący liturgii kapłan obmywa nogi 12 wiernym (do 2015 r. w obrzędzie umycia nóg mogli brać udział mężczyźni, ale od tego roku papież Franciszek dopuszcza, by nogi były obmywane także kobietom). Z kolei Komunia Św. coraz częściej jest udzielana pod dwiema postaciami. Po mszy zaś Najświętszy Sakrament przenoszony jest do tzw. ciemnicy, a z ołtarza zdejmuje się wszystkie obrusy.

Wielki Piątek

To dzień, który jest pamiątką męczeńskiej śmierci Chrystusa. Tego dnia nie odprawia się mszy świętej, a sprawuje nabożeństwo. Składa się na nie uroczyste (z reguły z podziałem na role) odczytanie fragmentu ewangelii opisującej Mękę i Śmierć Chrystusa. Po nim następuje zaś adoracja krzyża. Komunia, która udzielana jest tego dnia, została konsegrowana w Wielki Czwartek.

Najlepiej, gdyby nabożeństwo sprawowane było o 15.00 (to godzina, o której umarł Chrystus). Ze względu na to, iż Wielki Piątek jest dniem pracującym, nabożeństwo rozpoczyna się w późniejszych godzinach, ale jeszcze przed nocą. O 15.00 zaś, to bardzo częsta praktyka, odprawiana jest w kościołach za to Droga Krzyżowa.

Droga Krzyżowa coraz częściej jest też odprawiana wieczorem. Po zakończeniu nabożeństwa Męki Pańskiej wierni wychodzą na ulice swoich miejscowości. Nie inaczej będzie w tym roku...

Wielka Sobota

Tak jak w Wielki Piątek nie odprawia się mszy, tak też trudno znaleźć w mszale formularze msza liturgii na ten dzień. Liturgia, którą odprawia się wieczorem, należy już do Wielkiejnocy. Ma to związek z pojęciem żydowskim, które początek dnia liczy od zapadnięciu zmroku. W ciągu dnia wierni przychodzą jednak do kościoła, aby poświęcić pokarmy. To jednak tradycja tylko w naszej części Europy.

Wracając jednak do wieczornej liturgii... Oczywiście, jest już ona świętowaniem Zmartwychwstania i jest najdłuższa w całym roku! Zaczyna się od poświęcenia ognia przed bramą świątyni. Ma to swój symbol - Chrystus wyszedł z ciemności grobu w ogromnym blasku. Niecodzienna jest też Liturgia Słowa. Podczas niej czyta się od czterech do ośmiu(!) fragmentów z Pisma Świętego. I to nie licząc fragmentu Ewangelii!

Ceremonię kończy uroczysta procesja rezurekcyjna. Kościół dopuszcza dwa rozwiązania. Może się ona odbyć bezpośrednio po liturgii Wigilii Paschalnej. Może też rozpocząć się tuż przed mszą świętą rezurekcyjną. Po zakończeniu tej ostatniej wierni udają się do domów, gdzie tradycyjnym śniadaniem wielkanocnym rozpoczynają świętowanie.

TRIDUUM PASCHALNE

Śmierć i zmartwychwstanie Chrystusa nazywa się jego Paschą. Dlatego trzy dni poświęcone liturgicznym obchodom męki, śmierci i zmartwychwstania Pańskiego noszą nazwę Triduum Paschalnego. Stanowi ono szczyt całego roku liturgicznego. Rozpoczyna się w Wielki Czwartek wieczorem od celebracji Mszy Wieczerzy Pańskiej, kończy się zaś wieczorem w święto Zmartwychwstania Pańskiego. Uroczyste celebracje Triduum Paschalnego odbędą się we wszystkich kościołach parafialnych. W kościele katedralnym i konkatedralnym oraz dodatkowo w kilku innych kościołach diecezji obrzędom liturgicznym Triduum Paschalnego będą przewodniczyć księża biskupi.

Religia i etyka w szkole. Kto ma kształcić nauczycieli etyki?

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie