Gubin. Rozpoczynają się badania archeologiczne w miejscu, w którym stała słynna Willa Wolfa. Wielki krok w kierunku rekonstrukcji?

Łukasz Koleśnik
Łukasz Koleśnik

Wideo

Zobacz galerię (33 zdjęcia)
We wtorek, 27 kwietnia oficjalnie rozpoczęły się badania archeologiczne w Parku Waszkiewicza w Gubinie - w miejscu, w którym stała słynna Willa Wolfa. Jak mówił burmistrz Gubina, Bartłomiej Bartczak, to może być wielki krok w kierunku rekonstrukcji dzieła Ludwiga Miesa van der Rohe.

Odbudowa Willi Wolfa w Gubinie nie jest tematem nowym. Mówi się o niej od lat. To jednak skomplikowane i kosztowne przedsięwzięcie, w które zaangażowały się nie tylko władze Gubina, ale również specjaliści po stronie niemieckiej. Badania archeologiczne mają być dużym krokiem w kierunku rekonstrukcji budynku znanego, niemieckiego architekta.

Czym była Willa Wolfa?

Willa Wolfa to dzieło niemieckiego architekta, Ludwiga Miesa von der Rohe, który w swoich czasach został okrzyknięty wizjonerem. Zrewolucjonizował budownictwo. Gubiński obiekt powstał w 1926 roku. Zamieszkał w niej niemiecki producent kapeluszy, Erich Wolf. Willa przetrwała 19 lat, zanim została zniszczona pod koniec II wojny światowej. Był to nowatorski obiekt jak na tamte czasy.
Willa Wolfa to pierwszy budynek Miesa van der Rohe, w którym po raz pierwszy zastosował nową koncepcję przestrzenną oraz materiały budowlane, które wcześniej pojawiały się jedynie w jego wizjonerskich projektach.

Tak kiedyś wyglądała Willa Wolfa. Jak na dawne czasy, był to nowoczesny obiekt.
Tak kiedyś wyglądała Willa Wolfa. Jak na dawne czasy, był to nowoczesny obiekt. Stowarzyszenie Przyjaciół Ziemi Gubińskiej

Wykopaliska archeologiczne w Gubinie potrwają około miesiąc

27 kwietnia w Gubinie uroczyste rozpoczęcie badań archeologicznych w miejscu, w którym znajdowała się Willa Wolfa. Na miejscu pojawili się m.in. przedstawiciele gubińskich oraz gubeńskich władz, czyli burmistrzowie Bartłomiej Bartczak i Fred Mahro. Nie zabrakło też inicjatorów odbudowy Willi Wolfa ze strony niemieckiej w postaci Floriana Mausbacha, architekta z Berlina.

- Nasza inicjatywa ma już swoją historię. Podjęliśmy działania w celu odbudowy tego symbolu architektury modernistycznej, jaką była Willa Wolfa - mówił F. Mausbach. - Był to kamień milowy w rozwoju budownictwa i architektury.

F. Mausbach przybliżył też historię twórcy Willi Wolfa, Ludwika Miesa van der Rohe. - Stał się on znanym architektem dopiero po przybyciu do Stanów Zjednoczonych. Przez prześladowania nazistów musiał emigrować z Niemiec. W USA zyskał sławę, projektując m.in. drapacze chmur. Kiedy stał się bardziej rozpoznawalny, skontaktował się z nim Erich Wolf. Ten chciał, by słynny architekt zbudował dla niego willę. Mies von der Rohe zgodził się po tym jak inwestor dał mu całkowicie wolną rękę w sprawie kształtowania budynku.

Mies von der Rohe postawił również swoje budowle w Czechach, dokładniej w Brnie oraz w Barcelonie. W stolicy Katalonii przyznawana jest nagroda architektoniczna w budynku niemieckiego wizjonera.

- To są dwa miejsca świadczące o działalności Miesa van der Rohe. Chcemy, żeby Gubin stał się trzecim takim miejscem, odwiedzanym przez architektów oraz turystów - dodał F. Mausbach.

- To nasza wspólna historia: Gubina oraz Guben - mówił burmistrz Guben, Fred Mahro. - To pan Maubach przekonał nas (tj. władze Gubina i Guben) do zaangażowania się w projekt odbudowy Willi Wolfa. Kryzys spowodowany koronawirusem spowolnił nasze działania, ale nie zamierzamy z tego zadania rezygnować.

Bartczak: To ważny krok w kierunku odbudowy Willi Wolfa

Burmistrz Gubina, B. Bartczak podkreśla, że badania archeologiczne mogą być kluczowe przy rekonstrukcji Willi Wolfa w Gubinie.

- Trzeba pamiętać, że ma być to bardzo dokładna, wierna odbudowa - zaznacza B. Bartczak. - Liczy się każda znaleziona cegła. To będzie mrówcza praca, która spowoduje, że będziemy mogli w przyszłości zrekonstruować Willę Wolfa. Chcielibyśmy się znaleźć w gronie miast takich jak Barcelona i Nowy Jork, gdzie Mies von der Rohe tworzył swoje dzieła. W tym miejscu drzemie ogromny potencjał turystyczny i jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, to możemy się spodziewać wielu odwiedzin architektów, archeologów, studentów architektury.

B. Bartczak dodaje, że w najbliższym czasie ma zostać wykonany program funkcjonalno-użytkowy, który pozwoli starać się o środki unijne, które będą potrzebne do odbudowy Willi Wolfa. - To jeszcze nie będzie projekt budowlany z pozwoleniem na budowę, ale ten program da nam już podstawy po sięganie po dofinansowania z Unii Europejskiej w ramach tego zadania - dodaje burmistrz Gubina.

Badania przy Willi Wolfa były prowadzone 20 lat temu

Na oficjalnym rozpoczęciu badań archeologicznych pojawił się również dr Jarosław Lewczuk. Archeolog z Zielonej Góry już 20 lat temu prowadził niemiecko-polskie badania archeologiczne w miejscu, w którym znajdowała się Willa Wolfa.

- Prace w Gubinie trwały tydzień - opowiada dr Lewczuk. - Odsłoniliśmy korony murów fundamentowych Willi Wolfa. Do tego mnóstwo gruzów, spalenizny oraz wielkie bryły przetopionego szkła, które wskazywały jaka była skala pożaru, która pochłonęła budynek.

- Nie były to badania szerokopłaszczyznowe, ale był to sondaż. Efekty prac były obiecujące na przyszłość i cieszę się, że te badania będą dalej rozwijane po 20 latach - dodaje dr Lewczuk.

Wykopaliska w Gubinie potrwają ok. miesiąc

Za badania archeologiczne w Gubinie odpowiadać będzie Muzeum Archeologiczne Środkowego Nadodrza w Świdnicy. - Zamierzamy przeprowadzić prace, które mają wyjaśnić nam lokalizację Willi Wolfa, odsłonić też część historii, ponieważ wciąż są pewne rozbieżności, dotyczące zniszczenia tego budynku - informuje dr Arkadiusz Michalak. - Przede wszystkim mamy jednak nadzieję, że nasza praca i wykonana dokumentacja pozwoli na przygotowanie projektu, który umożliwi rekonstrukcję Willi Wolfa z wykorzystaniem zarysu dawnych fundamentów.

- Trzeba przyznać, że Mies von der Rohe jest postacią mało znaną w polskim środowisku i chcemy przypomnieć jakie dziedzictwo za sobą zostawił - dodaje dr Michalak. - Nazwisko niemieckiego architekta jest dużo bardziej rozpoznawalne na zachodzie, a jest to przecież pionier modernizmu jeśli chodzi o architekturę.

Muzeum Archeologiczne Środkowego Nadodrza w Świdnicy planuje zamknąć działania na terenie Gubina w około miesiąc. - Same prace wykopaliskowe potrwają minimum dwa tygodnie - podaje dr A. Michalak. - Teren jest duży, planujemy również rozeznać w jaki sposób został osadzony fundament Willi Wolfa, dlatego konieczne będą głębsze wykopy.

Żołnierze będą nadzorować wykopaliska w Gubinie i szukać niewybuchów

Na rozpoczęciu prac archeologicznych byli również obecni żołnierze z 5 Kresowego Batalionu Saperów z Krosna Odrzańskiego. Mają oni czuwać nad bezpieczeństwem podczas wykopalisk.

- Żołnierze będą sprawdzali teren pod względem występowania materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, głównie z czasów II wojny światowej - wyjaśnia ppłk Maksymilian Libelt, dowódca 5 Kresowego Batalionu Saperów z Krosna Odrzańskiego.

- Nigdy nic nie wiadomo. Wciąż natykamy się na wiele pozostałości po II wojnie światowej, również w Gubinie i Krośnie Odrzańskim. Nasz patrol saperski wyjeżdża praktycznie codziennie, aby zabezpieczyć niebezpieczne materiały znalezione w regionie - dodaje ppłk M. Libelt.

- Do końca tygodnia zamierzamy sprawdzić teren, w którym stała Willa Wolfa. Wykorzystamy nasz sprzęt, aby na początku sprawdzić, czy pod powierzchnią gruntu, na głębokości 30 centymetrów nie znajdują się podejrzane przedmioty - informuje dowódca 5 Kresowego Batalionu Saperów z Krosna Odrzańskiego. - Głębsze sprawdzenie będziemy realizować przy samych fundamentach.

Gubin. Rozpoczynają się badania archeologiczne w miejscu, w ...

Odkrywają historię na Zamku Piastowskim w Krośnie Odrzańskim (2017 rok):

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie