Gazeta Lubuska

Uczcili ofiary zbrodni. W Lutolu Suchym odsłonięto pamiątkowy obelisk (zdjęcia)

Inicjator postawienia obelisku Helmut Kahl

Dariusz Brożek

Poprzednie Następne
Przeglądaj również za pomocą strzałek na klawiaturze [15/18] Poprzednie Następne

Inicjator postawienia obelisku Helmut Kahl

Na cmentarzu w Lutolu Suchym koło Trzciela odsłonięto w sobotę obelisk, upamiętniający 102 mieszkańców tej miejscowości i niemieckich żołnierzy, którzy zginęli podczas drugiej wojny. Część z nich została wymordowana przez Rosjan po zajęciu przez nich wsi na przełomie stycznia i lutego 1945 r. Jedną z odsłon tych wydarzeń była masakra rannych żołnierzy z lazaretu, który znajdował się w obecnej sali wiejskiej. Zdaniem naocznych świadków, pijany czerwonoarmista zastrzelił tam 44 żołnierzy i dwie pielęgniarki. Mieszkańcy pochowali ich w zbiorowej mogile na cmentarzu. Szczątki pomordowanych ekshumowali wiosną ub.r. wolontariusze ze stowarzyszenia Pomost. Obelisk poświęcony ofiarom zbrodni powstał z inicjatywy byłego mieszkańca Trzciela Helmuta Kahla ze stowarzyszenia Heimatkreis Meseritz skupiającego byłych mieszkańców powiatów międzyrzeckiego i międzychodzkiego, a także dr Bärbel Voight oraz przewodniczącego Pomostu Tomasza Czabańskiego. W uroczystości wzięli udział zarówno byli, jak i obecni mieszkańcy wsi. Okolicznościowe przemówienia wygłosili m.in. Albrecht Fischer von Mollard i B. Voight. Ekumeniczne nabożeństwo odprawili proboszcz parafii z Chociszewa ks. Mieczysław Pośpiech oraz biskup ewangelicki dr Johannes Launhardt, którzy odsłonili i poświęcili obelisk. Potem uczestnicy zapalili wokół niego znicze. Uroczystość zakończyło spotkanie Polaków i Niemców. Integracyjna impreza odbyła się w tej samej sali, w której ponad 68. lat temu doszło do krwawej masakry. Rozmawiali o przeszłości, ale także o przyszłości wsi. - To ważne wydarzenie w życiu naszej wsi. Mama wspominała, że w 1945 roku polscy repatrianci z Kresów Wschodnich przez kilka miesięcy mieszkali i pracowali razem z Niemcami. Teraz czekamy na obiecany przez władze chodnik, który ma połączyć centrum wsi z cmentarzem - mówiła nam Halina Kwaśna z Lutola Suchego. Płyta z dwujęzycznym napisem stanęła w miejscu, w którym w marcu ub.r. odkryto masową mogiłę ze szczątkami pomordowanych. Jak zaznacza sołtys Lutola Suchego Mirosława Maliszewska-Kulikowska, odbyło się to za zgodą mieszkańców, gdyż pomysł był omawiany na sołeckim spotkaniu. - To skomplikowane, złożone sprawy. Dlatego trochę to trwało - dodaje pani sołtys. Przed drugą wojną Lutol Suchy nazywał się Dürrlettel. Przedwojenna polsko-niemiecka granica znajdowała się kilkanaście kilometrów na wschód. Dla prących na Berlin radzieckich żołnierzy to była "prieklataja Giermania" (jęz. pol. przeklęte Niemcy) - kraj wrogów, którzy bestialsko wymordowali miliony ich rodaków. Ich zemsta była straszna. Szlak bojowy krasnoarmiejców znaczyły gwałty, rabunki i mogiły pomordowanych Niemców. Podobny los spotkał mieszkańców Lutola Suchego, którym przyszło zapłacić za zbrodnie popełnione przez ich synów, ojców, mężów i braci: za masowe egzekucje, obozy zagłady oraz tysiące spalonych przez nich wsi i miast na wschodzie. - Nie potępiajmy człowieka, lecz zło, które czyni - apelował ks. M. Pośpiech. O makabrycznych wydarzeniach sprzed 68 lat i ekshumacji ofiar wojennej zbrodni pisaliśmy przed rokiem w "Gazecie Lubuskiej" i na naszym portalu. Artykuły na ten temat odbiły się szerokim echem w regionie oraz za naszą zachodnią granicą. Po tych publikacjach Czytelnik z Niemiec poinformował nas o innym miejscu, w którym pochowano zamordowanych przez Rosjan cywili. - We wsi jest jeszcze masowa mogiła cywili, zamordowanych przez radzieckich żołnierzy - mówi T. Czabański.

Polecamy

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3