Ośno Lubuskie – konwaliowe miasto na szlaku św. Jakuba. Nasze propozycje na jesienne eskapady

Jarosław Wnorowski
Jarosław Wnorowski
Ośno Lubuskie poleca się na wycieczki!
Ośno Lubuskie poleca się na wycieczki! fot. Jarosław Wnorowski
Nieco zapomniane, poza głównymi szlakami komunikacyjnymi Ośno Lubuskie, w powiecie słubickim zachwyca swoim cennymi zabytkami i można je zaliczyć do pereł lubuskiej turystyki. W tym przypadku śmiało można użyć sformułowania Ziemia Lubuska, gdyż historycznie i geograficznie jest to w pełni uzasadnione. A może warto je odwiedzić wczesną jesienią podczas odrywania uroków Lubuskiego?

Zły książę Bolesław Rogatka

Źródła podają, że już w czasach pierwszych Piastów istniał tu słowiański gród, zapewne z racji korzystnego położenia, w pobliżu jezior. Z ok. 1252 roku pochodzą pierwsze pisemne ślady o „Ośnie”, które należało do biskupów z Lubusza. Na skutek wielkiej nieodpowiedzialności, hulaszczego trybu życia i zupełnego braku myślenia strategicznego, książę Bolesław II Rogatka, działając przeciwko księciu wrocławskiemu Henrykowi III, sprzedał w 1250 r. Ziemię Lubuską Marchii Brandenburskiej i arcybiskupowi magdeburskiemu. W 1252 (a formalnie w 1401 r.) zastaw ten przeszedł pod zarząd Brandenburgii, aż do 1945 roku, kiedy w wyniku układu poczdamskiego teren wszedł w skład powojennej Polski.

Miasto piwem i konwaliami słynące

W średniowieczu Ośno było głównym ośrodkiem ziemi torzymskiej, a od 1447 r. stolicą ziemi torzymskiej i stolicą starostwa. Jako ciekawostkę dodamy, że Ośno stało się słynne dzięki konwaliom, piwu oraz licznie tutaj uprawianym szparagom i porzeczkom. Kroniki podają, że w 1565 roku w Ośnie było 857 warzelni piwa.

Istnieje nawet osobny gatunek konwalii / Convallaria majalis „Ośno”/ z okolic miasta. Jest to odmiana historyczna, którą eksportuje się na cały świat. Na oficjalnej stronie miasta Ośno Lubuskie można znaleźć taki opis:

nie każdy odwiedzający Ośno Lubuskie wie, że konwalia przynosiła miastu niemałe dochody i przyczyniła się do jego sławy nie tylko w Europie, ale i poza jej granicami. Na przełomie XIX/XX wieku, olbrzymie ogrodnictwa w Ośnie specjalizowały się w produkcji bulw konwalii zdolnych do kwitnienia. W najlepszych czasach 6-7 milionów bulw rocznie trafiało na rynek europejski i amerykański. Miasto ochrzczono wówczas mianem "konwaliowego miasta" a producentów bulw "konwaliowymi królami" . Ten chroniony dziś gatunek bez większego problemu można jeszcze dziś spotkać w ośnieńskich lasach.

Przez Ośno Lubuskie przebiega lubuski odcinek Drogi Jakubowej (Camino). Ten odcinek prowadzi z Pszczewa przez Międzyrzecz, Łagów, do Sulęcina i dalej przez Ośno przez wsie Lubiechnia Mała i Lubiechnia Wielka do Rzepina a docelowo do Słubic, gdzie szlak przechodzi na stronę niemiecką.

Zwiedzamy zabytki

W mieście koniecznie należy odwiedzić gotycki kościół pw., a jakże (!), św. Jakuba. To najstarsza i najbardziej okazała budowlą w mieście i regionie. Zbudowana została z kamieni granitowych i z cegły, w formie trzynawowej pseudobazyliki, z dwuczłonowym wielobocznie zakończonym prezbiterium, masywną prostokątną wieżą, zakrystią i dwoma kaplicami, przy prezbiterium i nawie. Wnętrze nakryte jest zróżnicowanymi rodzajami sklepień: gwiaździstym, sieciowym i kolebowym, podpartymi w przestrzeni nawy dwoma parami pełnych i dwoma parami półpełnych filarów, o bogato profilowanych trzonach. Budowę kościoła rozpoczęto w 1298 roku. Dokument zawierający tę datę umieszczony był w kuli wieńczącej wieżę. Pierwszy etap prac, w trakcie którego zbudowano prezbiterium, korpus nawowy i zakrystię ukończony został około 1350 roku, bowiem w tym roku margrabia Ludwig ufundował ołtarz św. Piotra.

Jak podają źródła miejskie:

Najcenniejszym dziełem w kościele jest ołtarz główny, ufundowany przez radę miejską w 1 ćw. XVII wieku. Widoczna na ołtarzu data 1627 określa rok wykonania polichromii, podczas gdy cała konstrukcja wraz z rzeźbami i snycerką powstały w 1610 roku. Ta data została odkryta w czasie konserwacji ołtarza, który powstał najprawdopodobniej w warsztacie frankfurckim. Ołtarz wykonany został z drewna, ozdobiony polichromiami i złoceniami oraz rzeźbami i snycerką. Złożony jest z predelli, czteropiętrowej nastawy, zwieńczenia i uszaków.

W predelii znajduje się płaskorzeźba ze sceną Ostatniej Wieczerzy, ujęta po bokach dwoma rzeźbami; anioła po prawej i personifikacją cnoty po lewej. W nastawie znajdują się cztery, umieszczone centralnie, płaskorzeźby ujęte po bokach podwójnymi kolumnami, pomiędzy którymi ustawione są rzeźby alegoryczne i rzeźby przedstawiające świętych. Na płaskorzeźbach ukazane są wielopostaciowe, dynamiczne kompozycje wyobrażające; Ukrzyżowanie, Zmartwychwstanie, Wniebowzięcie i Sąd Ostateczny. W bocznych partiach pierwszego poziomu ustawione są rzeźby św. Piotra i św. Pawła, w uszakach stoją alegoryczne rzeźby przedstawiające Miłosierdzie, po prawej stronie i Wiarę po lewej. Na poziomie drugiej kondygnacji, w niszach, stoją dwaj aniołowie, a w uszakach rzeźba św. Marka po prawej stronie i św. Mateusza po lewej. W niszach trzeciej kondygnacji ustawione są rzeźby aniołów, a w uszakach popiersia ewangelistów; św. Łukasza i św. Jana. Scenę Sądu Ostatecznego ujmują pojedyncze kolumny i pęki owoców zawieszone na chustach, a wieńczy ją postać siedzącego Chrystusa – sędziego, trzymającego w uniesionych do góry rękach palmę i miecz. Całość zakończona przełamanym tympanonem, na którego szczycie umieszczona jest rzeźba pelikana z rozpostartymi skrzydłami. Główną treścią ołtarza jest wyznanie wiary odnoszące się do Syna Bożego – Chrystusa, który poświęcając swoje życie, ofiarowuje ludzkości łaskę zbawienia.

Cenne mury oraz baszty miejskie

Koniecznie należy zobaczyć także zabytkowe i znakomicie zachowane mury miejskie. Miasto, jako nieliczne w Polsce posiada zachowany prawie w całości układ murów obronnych wzniesionych z kamieni granitowych i cegły. Wznoszenie ich rozpoczęto już na przełomie XIII i XIV stulecia. Pod koniec średniowiecza system ten składał się z grubego pierścienia murów, z kilkoma bramami, licznymi furtami i basztami, oraz z wałów i fos biegnących po zewnętrznej stronie miasta. Mury miały wysokość nawet 6 metrów. Wjazd do miasta prowadził przez dwie bramy; Sulęcińską i Frankfurcką. Do najlepiej zachowanych należy Baszta Złodziejska, w której od średniowiecza do XVIII wieku mieściło się więzienie, a w jej pobliżu mieszkał kat. Na koniec warto podziwiać neogotycki ratusz, w którego salach mieści się Muzeum Ziemi Torzymskiej.

Nocujemy?

Dla spragnionych wypoczynku polecam ośrodki nad jeziorem Reczynek, w tym choćby Pensjonat Afrodyta (także Spa) oraz Villa Plena. Reczynek jest jednym z kilku polodowcowych jezior znajdujących się w okolicy, które jako całość stanowią zespół przyrodniczo – krajobrazowy pod nazwą Uroczysko Ośniańskich Jezior. Ośno Lubuskie po prostu zachwyca!

WIDEO: Nadanie sztandaru Nadleśnictwu Ośno Lubuskie

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie