Bez zbiorów stworzyli szansę na muzeum...

Wiesław Zdanowicz
Muzeum Regionalne w Świebodzinie
Muzeum Regionalne w Świebodzinie Archiwum prywatne
Muzeum Regionalne przerosło zapewne wyobrażenia swoich współtwórców - Gustawa Antonowicza, Zdzisława Linkowskiego, Władysława Wolańskiego i Jacka Pawlikowskiego. Gdyby jednak nie oni, jest raczej pewne, że nigdy by nie powstało.

W listopadzie 1967 roku w Świebodzinie narodziła się myśl, by powołać w mieście społeczne towarzystwo kultury. W grupie inicjatywnej znaleźli m.in. Stanisław Czestkowski, Gustaw Antonowicz, Czesław Gordzelewski, Olgierd Iwaszkiewicz i Ryszard Truskowski.

Już wkrótce, bo 9 lutego następnego roku pomysł przybrał kształt Towarzystwa Przyjaciół Ziemi Świebodzińskiej, którego pierwszym prezesem został legendarny dr Lech Wierusz. Jednym z celów towarzystwa miało być prowadzenie badań nad historią miasta i regionu.

W lutym 1970 roku w „Gazecie Zielonogórskiej”, w cyklu „Dzień dobry - prosimy o wywiad”, ukazały się obszerne wypowiedzi Gustawa Antonowicza „W ratuszu winiarnia i muzeum” (nr 30/5400). Treść artykułu była oficjalnym potwierdzeniem przyjęcia inicjatywy TPZŚ o powołaniu placówki muzealnej.

14 maja 1970 roku funkcję sekretarza Prezydium TPZŚ, a jednocześnie kierownika wydziału kultury w Powiecie, objął Zdzisław Linkowski, ściągnięty przez Antonowicza z powiatu nowotomyskiego nauczyciel, szef tamtejszego oddziału PTTK i rady ochrony zabytków. - Nie zastanawiałem się nawet przez chwilę - przypomina sobie Linkowski na wstępie naszej telefonicznej rozmowy.

Uchwała intencyjna TPZŚ10 lipca 1970 roku Prezydium Rady TPZŚ podjęło uchwałę o powołaniu społecznego Muzeum Ziemi Świebodzińskiej. Dzięki życzliwości i poparciu miejscowych władz przygotowano bazę materialną dla działalności placówki, przeznaczając dla niej odrestaurowane sale gotyckie ratusza na cele ekspozycyjne i odpowiednie środki finansowe.

Pomogło muzeum okręgowe 14 września zebrała się 12-osobowa Społeczna Rada Muzeum. Społecznym kierownikiem placówki został wybrany fotoreporter prasowy Władysław Wolański, a przewodniczącym rady - Zdzisław Linkowski.

20 kwietnia 1971 roku Społeczna Rada nawiązała współpracę z Muzeum Okręgowym w Zielonej Górze. Odbyło się spotkanie miejscowych władz z wojewódzką radą muzealną. Przedstawiono stan przygotowań pomieszczeń, oceniono zabytki i dokumenty zgromadzone przez społeczników, harcerzy i członków związku kombatanckiego. - Mieliśmy tylko kartusz sukienników, cenny obraz z widokiem miasta i kilka drobiazgów - przypomina Zdzisław Linkowski. Zebrane eksponaty nie pozwalały na otwarcie stałej ekspozycji muzealnej.

W tej sytuacji muzeum okręgowe postanowiło udostępnić nowo powstającej placówce część zbiorów ze swojego działu sztuki, przechowywanych na czas remontu w fatalnych warunkach magazynowych. - Dzisiaj taki ruch, bez zbiorów własnych, niebyłby możliwy - tłumaczy Zdzisław Linkowski, później długoletni dyrektor Muzeum Okręgowego w Gorzowie Wlkp. - Dzięki pomocy zielonogórskich muzealników (użyczyli nam wówczas rzeźbę gotycką, która wyjątkowo dobrze pasowała do ratuszowych murów), Świebodzin zyskał czas na poszukiwanie własnych zabytków. To trochę trwało - wspomina Z. Linkowski. - Część eksponatów pozyskiwałem osobiście, często z narażeniem życia, ale opowiem o tym więcej na czwartkowym spotkaniu w muzeum.

Otwarcie społecznego muzeum
Majowe Dni Regionalne w 1971 roku stały pod znakiem myśli uniwersyteckiej i obrad Nadzwyczajnego Sejmiku TPZŚ, podczas których, 22 maja, w pomieszczeniach ratusza otwarto społeczne Muzeum Regionalne TPZŚ.

- Antonowicz jako gospodarz ratusza (był już wówczas przewodniczącym MRN, odpowiednikiem burmistrza), przeniósł PZU z sal, w których się mieściło, i zostały one poddane remontowi, pod moim nadzorem z życzliwego upoważnienia wojewódzkiego konserwatora Stanisława Kowalskiego. Prace ruszyły z kopyta, a w następnym roku także remont murów miejskich, który też ja nadzorowałem. Antonowicz rozbierał szopki, ja odsłaniałem ukryte fragmenty i rekonstruowałem zabytkowe mury - żartobliwie komentuje Zdzisław Linkowski. - Później, ale to już jak muzeum działało, zajęliśmy się także basztą, bo było potrzebne pomieszczenie magazynowe.

Warto tu wspomnieć także o innych osobach, które ułatwiały podejmowanie różnych działań wokół powstającej placówki. - Swoim wielkim autorytetem na forum wojewódzkim nasze sprawy wspierał dr Lech Wierusz. Po kilku zmianach kadrowych (Wolański, Pawlikowski) i po długich namowach udało nam się pozyskać na kierownika Mieczysława Bohdana.

1 lutego 1973 roku po decyzji II Sejmiku TPZŚ o przekazaniu muzeum pod nadzór wydziału kultury - Prezydium PRN nadało placówce status państwowego Muzeum Regionalnego w Świebodzinie. Jednym słowem muzeum powstawało pełnych sześć lat, a nie w wyniku jednej decyzji. Niedługo po tym miasto opuścili, podejmując kolejne wyzwania, najbardziej zasłużeni dla powstania świebodzińskiego muzeum - Gustaw Antonowicz (w 1974 roku) i Zdzisław Linkowski.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3