Amerykanie mówią o odkryciu. Zielonogórzanka ma w nim udział

Leszek Kalinowski
Leszek Kalinowski
Zaktualizowano 
Dr hab. Dorota Rosińska, prof. UZ pracuje w międzynarodowym zespole odkrywców
Dr hab. Dorota Rosińska, prof. UZ pracuje w międzynarodowym zespole odkrywców Monika Redzisz, Monika Bereżewska/Zorka Project
W czwartek, 1 czerwca, w Stanach Zjednoczonych poinformowano oficjalnie o odkryciu, które jest potwierdzeniem nieznanej do tej pory populacji masywnych gwiazdowych czarnych dziur.

Dziewięcioro uczonych z zespołu Polgraw, w tym dr hab. Dorota Rosińska z Uniwersytetu Zielonogórskiego, znalazło się wśród autorów publikacji, w której ogłoszono zarejestrowanie fal grawitacyjnych po raz trzeci.

- Po raz trzeci bliźniacze detektory LIGO w USA zarejestrowały fale grawitacyjne ze zderzających się dwóch czarnych dziur i nowo powstałej masywniejszej czarnej dziury - mówi dr hab. Dorota Rosińska z UZ. - Tym razem katastrofa kosmiczna miała miejsce dwa razy dalej niż w przypadku dwóch poprzednich obserwacji. Ogromna odległość, 3 miliardy lat świetlnych, pozwala na dokładniejsze przetestowanie ogólnej teorii względności m. in na narzucenie ograniczeń na masę grawitonu. Już teraz obserwacje fal grawitacyjnych rzucają światło na pochodzenie i ewolucję gwiazdowych czarnych dziur.

Nie tylko o tym odkryciu będzie można posłuchać wykładu dr hab. Doroty Rosińskiej, prof. UZ, która jest w grupie odkrywców. Spotkanie jest otwarte, odbywa się w ramach Festiwalu Nauki. Każdy więc może przyjść w poniedziałek o godz. 12.30 do siedziby Wydziału Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego, przy ul. prof. Szafrana 4a (budynek A-29, sala 106).

- Dzięki tej obserwacji potwierdzamy istnienie populacji czarnych dziur o masach większych niż 20 mas Słońca - mówi Jo van den Brand z Nikhef i VU University Amsterdam, rzecznik międzynarodowego zespołu Virgo, składającego się z ponad 280 naukowców, prowadzącego wspólnie z zespołem LIGO analizę danych - Wspólna praca zespołów LIGO i Virgo umożliwiła obserwację tych kosmicznych katastrof, które miały miejsce miliardy lat temu.

Najnowsza obserwacja dostarcza też pewnych wskazówek dotyczących położenia w przestrzeni własnych osi obrotu, wokół których czarne dziury wirują zbliżając się do siebie. Czarne dziury mogą obracać się wokół osi dowolnie zorientowanych względem siebie i względem płaszczyzny, w której leżą ich orbity. Jest to podobne do pary łyżwiarzy, którzy krążą wokół siebie wykonując jednocześnie piruety - obroty wokół własnych osi. Analiza danych dostarczyła dowodów na to, że oś obrotu przynajmniej jednej z czarnych dziur nie jest prostopadła do płaszczyzny orbity, co daje wskazówki dotyczące tego, jak ta para czarnych dziur powstała.

Wśród naukowców pracujących przy detektorze Virgo znajduje się polska grupa POLGRAW. W jej skład wchodzą badacze z Instytutu Matematycznego PAN, Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika PAN, Narodowego Centrum Badań Jądrowych, Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, a także Uniwersytetów: w Białymstoku, Jagiellońskiego w Krakowie, Mikołaja Kopernika w Toruniu, Warszawskiego, Wrocławskiego i Zielonogórskiego.

- Naszym zadaniem była analiza danych uzyskanych z amerykańskich detektorów LIGO, prowadzenie badań źródeł astrofizycznych fal grawitacyjnych, opracowywanie teoretycznych modeli sygnałów fal grawitacyjnych oraz udział w rozbudowie detektora Virgo” – mówi prof. dr hab. Andrzej Królak z Instytutu Matematycznego PAN oraz Narodowego Centrum Badań Jądrowych, członek zarządu projektu Virgo.

Czytaj też: Nasza pani profesor wśród odkrywców!

Zobacz: Potwierdzono istnienie fal grawitacyjnych. "Pozwolą lepiej zrozumieć, jak zachowuje się wszechświat"

(wideo: TVn24/x-news)

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3